Ciekawe Tematyarchiwum Geodetywiadomościnewsletterkontaktreklama
Najnowsze wydarzenia z dziedziny geodezji, nawigacji satelitarnej, GIS, katastru, teledetekcji, kartografii. Nowości rynkowe, technologiczne, prawne, wydawnicze. Konferencje, targi, administracja.
blog

Archiwum GEODETY


Internetowe Archiwum GEODETY jest ogólnodostępne i zawiera:
• wszystkie artykuły zamieszczone w miesięczniku GEODETA w latach 1995–2023 w postaci osobnych plików PDF;
• wszystkie wydania miesięcznika GEODETA z lat 1995–2023 w postaci plików PDF.
Pliki można ściągać do wykorzystania na własne potrzeby. Copyright GEODETA Sp. z o.o. i następcy prawni. Wszystkie prawa zastrzeżone łącznie z tłumaczeniami na języki obce.

W przypadku problemów z dostępem do internetowego Archiwum GEODETY prosimy o kontakt mailowy (geoforum@geoforum.pl)


1995199619971998199920002001
2002200320042005200620072008
2009201020112012201320142015
2016201720182019202020212022
2023
| Kwiecień 2021, Nr 4 (311) |


• Z mapą na podbój Marsa, czyli o znaczeniu szczegółowych i aktualnych danych przestrzennych dla realizacji pozaziemskich misji badawczych • O wyzwaniach finansowania samorządowej geodezji • Ten, co statki budował: rozmowa z prof. Julianem Niebylskim, zmarłym niedawno szczecińskim geodetą • Budynku lepiej nie dzielić – ...

powrót

Konrad Eckes

W Polsce trudno się miernika dopytać

W XVI i XVII w. rodzimych mierników w Polsce brakowało, a cudzo­ziemscy specjaliści też nie zaspokajali rosnących potrzeb. Powołanie w Akademii Krakowskiej w kwietniu 1631 r. Katedry Geometrii Praktycznej miało ten problem rozwiązać.

Fragment tytułowej strony aktu fundacji Katedry Geometrii Praktycznej w Akademii Krakowskiej
Fragment tytułowej strony aktu fundacji Katedry Geometrii Praktycznej w Akademii Krakowskiej

W okresie jagiellońskim nastąpił w naszym kraju znaczny rozwój gospodarczy, zwłaszcza w rolnictwie. Niewątpliwie byłby on jeszcze większy, gdyby ówczesna gospodarka rolna była bardziej racjonalna. Konieczne stało się przeprowadzenie reformy rolnej, uporządkowanie stosunków agrarnych. Tym bardziej że pojawiały się nowe rośliny służące do lepszego i bardziej wszechstronnego wyżywienia lokalnych społeczności.

Były także konieczne zmiany w zakresie ustalania własności. Do wyznaczania granic już nie wystarczały przybliżone metody określania położenia za pomocą identyfikatorów geograficznych, takich jak droga, zabudowa, rzeka, potok lub las. Właściciele chcieli znać dokładny przebieg granic własności. Szczegółowe ustalenie granic było także niezbędne do pobierania podatków od gruntów królewskich, wielkoksiążęcych i szlacheckich lub do ustalania wysokości opłaty dzierżawnej.

Deficyt mierników

W Polsce w tamtych latach występował brak kadry technicznej znającej sztukę mierniczą. Potwierdza to zapis w ówczesnej pozycji literatury technicznej: „W Polsce trudno się miernika dopytać” [1]. Mimo znacznego rozkwitu edukacji na poziomie uniwersyteckim w Akademii Krakowskiej (w najlepszych czasach studiowało w niej prawie trzy tysiące studentów z całej Europy) nie przywiązywano wtedy należytej wagi do nauk o zdecydowanie praktycznym charakterze. Braki w zakresie kadry mierniczej (geometrów) uzupełniali obcokrajowcy, którzy w rozwijającym się kraju łatwo znajdowali zatrudnienie i przynosili do Polski swoją wiedzę praktyczną.

Niewątpliwą przeszkodą w rozszerzeniu edukacji technicznej był fakt powszechnego używania w nauce języka łacińskiego. Akademia Krakowska, z łaciną jako językiem wykładowym, była uczelnią międzynarodową (jakiej moglibyśmy sobie w czasach obecnych życzyć), ale nie zapewniała powszechnej edukacji społecznej. Brakowało także technicznego piśmiennictwa w języku polskim...

Pełna treść artykułu w kwietniowym wydaniu miesięcznika GEODETA

• Zamów wersję papierową • Zamów wersję cyfrową

powrót

dodaj komentarz

KOMENTARZE Komentarze są wyłącznie opiniami osób je zamieszczających i nie odzwierciedlają stanowiska redakcji Geoforum. Zabrania się zamieszczania linków i adresów stron internetowych, reklam oraz tekstów wulgarnych, oszczerczych, rasistowskich, szerzących nienawiść, zawierających groźby i innych, które mogą być sprzeczne z prawem. W przypadku niezachowania powyższych reguł oraz elementarnych zasad kultury wypowiedzi administrator zastrzega sobie prawo do kasowania całych wpisów. Użytkownik portalu Geoforum.pl ponosi wyłączną odpowiedzialność za zamieszczane przez siebie komentarze, w szczególności jest odpowiedzialny za ewentualne naruszenie praw lub dóbr osób trzecich oraz szkody wynikłe z tego tytułu.

ładowanie komentarzy

Formy rachunkowe i biografia prof. Hausbrandta
czy wiesz, że...
© 2023 - 2024 Geo-System Sp. z o.o.

O nas

Geoforum.pl jest portalem internetowym i obszernym kompendium wiedzy na tematy związane z geodezją, kartografią, katastrem, GIS-em, fotogrametrią i teledetekcją, nawigacją satelitarną itp.

Historia

Portal Geoforum.pl został uruchomiony przez redakcję miesięcznika GEODETA w 2005 r. i był prowadzony do 2023 r. przez Geodeta Sp. z o.o.
Od 2 maja 2023 roku serwis prowadzony jest przez Geo-System Sp. z o.o.

Reklama

Zapraszamy do kontaktu na adres
redakcji:

Kontakt

Redaktor prowadzący:
Damian Czekaj
Sekretarz redakcji:
Oliwia Horbaczewska
prześlij newsa

facebook twitter linkedIn Instagram RSS