wiadomościksięgarniaprenumeratareklamakontaktRODOpolityka prywatności
Najnowsze wydarzenia z dziedziny geodezji, nawigacji satelitarnej, GIS, katastru, teledetekcji, kartografii. Nowości rynkowe, technologiczne, prawne, wydawnicze. Konferencje, targi, administracja.
reklama
strona główna rss
PRENUMERATA TRADYCYJNAPRENUMERATA CYFROWA
film
Mapa Miejsc Pamięci Narodowej
blog
DRONY DLA GEODETY

DRONY DLA GEODETY
NAWI

NAWI
NIWELATORY

NIWELATORY
TACHIMETRY

TACHIMETRY
SKANOWANIE LASEROWE

SKANOWANIE LASEROWE
BENTLEY GEOMAGAZYN

BENTLEY GEOMAGAZYN


reklama
reklama

Prace pomiarowe

- «« « część 3 z 3



Prace fotogrametryczne

Pierwsze prace fotogrametryczne po II wojnie światowej wykonano dopiero w 1951 r. Zajmował się nimi powołany w tym samym roku Samodzielny Oddział Fotogrametryczny. Pierwsze zadania polegały na przenoszeniu za pomocą cyrkla proporcjonalnego elementów sytuacji terenowej ze zdjęć lotniczych na mapy topograficzne. W następnym roku wykonano pierwsze fotoszkice i fotoplany w skalach 1:25 000 i 1:10 000. Oddział dysponował wówczas kilkoma triangulatorami radialnymi, stereometrami oraz kamerą lotniczą Fairchilda. Dopiero w 1953 r. otrzymał autograf A-5. Pierwsze opracowania stereogramów i map sytuacyjno-wysokościowych wykonywali na nim por. Ignacy Poć i por. Władysław Juras. Niezależnie od fotoszkiców i fotoplanów, w 1955 r. opracowano dwa doświadczalne arkusze mapy w skali 1:25 000 metodą uniwersalną.

W drugiej połowie lat 50. radykalnie zmienił się sposób opracowania map topograficznych, nastąpił dynamiczny rozwój metod fotogrametrycznych, wprowadzono nieznane wcześniej przyrządy: triangulatory radialne Zeiss, stereometry Nistriego, multipleksy, autografy A7, A8, aviograf BC-9, kamery lotnicze RC-5a, RC-8, RC-10, przetworniki Wild E2 i aparat reprodukcyjny Klimsh; to wszystko umożliwiło jednostkom topograficznym przygotowanie materiałów do prac polowych.

Od 1958 r. oddział wykonywał samodzielnie 50% nowych opracowań pierworysów map w całej służbie topograficznej WP i 100% fotoplanów dla oddziałów polowych opracowujących mapy metodą kombinowaną.
Samodzielny Oddział Fotogrametryczny opracowywał w 1958 r. ukośne zdjęcia lotnicze brzegów Wisły na odcinku od ujścia rzeki Dunajec do Gdańska (740 km); przetwarzał zdjęcia lotnicze do skali 1:5000 dla rejonów poligonów wojskowych. Były to pierwsze prace na rzecz wojsk operacyjnych będące podstawą do dokonania analizy warunków terenowych wzdłuż przeszkód wodnych.

W 1960 r. sporządzono albumy zdjęć lotniczych z rejonu wybrzeża i Wisły oraz zdjęć lotniczych okolic bitwy pod Grunwaldem, które posłużyły do opracowania mapy wielkoskalowej (1:2000) do prowadzenia prac wykopaliskowych i badań historycznych. Szczególny rozwój metod fotogrametrycznych zaczął się w 1968 r. Wówczas po raz pierwszy wprowadzono w Polsce aerotriangulację analityczną. Metoda ta umożliwiła radykalne ograniczenie liczby fotopunktów (określanych w terenie przez jednostki topograficzne). Opracowano automatyzację projektowania nalotów oraz zastosowano numeryczne metody przetwarzania zdjęć lotniczych. W dokonaniach tych szczególnie wyróżnili się: płk Feliks Lichwała, ppłk Ignacy Poć, ppłk Stanisław Wójcik, ppłk Janusz Błaszczyk, mjr Henryk Bednarek oraz inż. Wojciech Mazurczyk. W 1973 r. płk J. Sypniewski wspólnie z Cz. Kopczyńskim otrzymali wyróżnienie od ministra obrony narodowej za automatyzację procesów fotogrametrycznych przy wykonywaniu i aktualizacji map.

W pierwszej połowie lat 70. w Samodzielnym Oddziale Fotogrametrycznym wprowadzono metody analityczne do procesu opracowania map. Wykorzystano do tego nowoczesne urządzenia fotogrametryczne takie jak PSK-2 i system oprogramowania na EMC Odra-1325. Do wykonania map wielkoskalowych (1:2000 i 1:5000) zastosowano metodę ortofotografii, co znacznie uprościło procesy technologiczne oraz obniżyło koszty. Uwidoczniło się to przy opracowaniu wraz ze służbą niemiecką ortofotomapy granicy państwowej na Odrze i Nysie Łużyckiej.

Do sukcesów oddziału należy zaliczyć także zainicjowanie i nadzorowanie opracowania na potrzeby służby przez Warszawskie Zakłady Fotochemiczne Foton filmu panchromatycznego. Pozwoliło to wyeliminować import tego produktu. Od 1981 r. film wykorzystywano w produkcji.


Prace obliczeniowe

W 1962 r. wśród oficerów Oddziału Geodezyjnego Zarządu Topograficznego powstał pomysł wprowadzenia do obliczeń elektronicznej maszyny cyfrowej. Wybór padł na nowo skonstruowaną w zakładach Elwro we Wrocławiu EMC Odra 1003, maszynę w pełni polskiej konstrukcji, która charakteryzowała się nowoczesną, jak na tamte czasy, logiką i wewnętrznym językiem programowania.

W 1963 r. do Elwro przyjechali ppłk Tadeusz Welker i mjr Mirosław Kupczyk, którzy uczestniczyli w opracowaniu parametrów technicznych i konstrukcji maszyny. Jesienią 1963 r. Odrę wraz z urządzeniami peryferyjnymi zainstalowano w pomieszczeniach ośrodka.
W tym czasie w Zarządzie Topograficznym Sztabu Gen. WP powstał Wydział Automatyzacji i Mechanizacji, którego szefem został płk Zenon Biesaga. Wydział sprawował ogólny nadzór nad działalnością ośrodka. Jego pierwszą ważniejszą pracą było wyrównanie lokalnej sieci triangulacyjnej miasta Kielce.

W następnych latach opracowano założenia systemu współrzędnych układu 1965. Podjęcie tej decyzji było uwarunkowane ograniczeniem dostępu cywilnej służby do tajnego, stosowanego w UW, układu 1942. Założenia nowego układu oraz komplet wzorów przeliczenia współrzędnych z układu 1942 na 1965 zostały opracowane przez płk. Juliusza Milewskiego, algorytmy i programy obliczeniowe oraz wyznaczenie współczynników transformacji wykonano właśnie na Odrze. Wydruk poszczególnych stronic katalogów, najpierw w układzie 1942, później w 1965, także wykonano na tej maszynie.

W latach 1965-1966 na zlecenie Elwro opracowano bibliotekę programów dla rozwiązywania podstawowych zagadnień rachunków geodezyjnych.
Dzięki tej maszynie wprowadzono do służby dwa systemy komputerowe: Rejestr – do ewidencji i dystrybucji wydawnictw topograficznych w całych siłach zbrojnych, oraz Granica – do ewidencji danych geodezyjnych.

W latach 1966-1968 na potrzeby zespołu zajmującego się wydaniem Atlasu Świata wykonano oryginalny system alfabetycznego porządkowania nazw geograficznych dla opracowania skorowidza. Odrę udostępniano również Instytutowi Uzbrojenia w Zielonce oraz Szefostwu Wojsk Rakietowych i Artylerii, co ułatwiło im prowadzenie własnych prac naukowych.
Na bazie Samodzielnego Oddziału Fotogrametrycznego w kwietniu 1974 r. utworzono Ośrodek Przetwarzania Informacji (OPI), w którym zainstalowano nową EMC – Odra 1325.

Wykorzystywano ją w następnych latach m.in. do:
-wykonywania bieżących zadań obliczeniowych w zakresie:
-fotogrametrii, głównie aerotriangulacji,
-astronomii i obserwacji sztucznych satelitów Ziemi (SSZ),
-geodezji do wyrównania sieci triangulacyjnych i niwelacyjnych;
-projektowania i wprowadzenia do eksploatacji systemu ewidencji materiałowej służby topograficznej Rejestr 1 E;
-projektowania systemu informatycznego Inwersja, służącego do planowania zabezpieczenia topograficznego działań bojowych wojsk oraz modyfikacji innych systemów (Granica – 2, Rejestr – 4, Rejestr – 5).

Do rozwoju tego ośrodka najbardziej przyczynili się: płk Zenon Biesaga, ppłk Tadeusz Welker, płk Tadeusz Konysz, płk Ryszard Młotek i ppłk Stanisław Wójcik.
Odrę 1325 zdemontowano i wycofano z eksploatacji w grudniu 1994 r., a jej miejsce zajęła nowa generacja komputerów klasy PC.

część 3 z 3
«« « 1 2 3



dodaj komentarz

KOMENTARZE Komentarze są wyłącznie opiniami osób je zamieszczających i nie odzwierciedlają stanowiska redakcji Geoforum. Zabrania się zamieszczania linków i adresów stron internetowych, reklam oraz tekstów wulgarnych, oszczerczych, rasistowskich, szerzących nienawiść, zawierających groźby i innych, które mogą być sprzeczne z prawem. W przypadku niezachowania powyższych reguł oraz elementarnych zasad kultury wypowiedzi administrator zastrzega sobie prawo do kasowania całych wpisów. Użytkownik portalu Geoforum.pl ponosi wyłączną odpowiedzialność za zamieszczane przez siebie komentarze, w szczególności jest odpowiedzialny za ewentualne naruszenie praw lub dóbr osób trzecich oraz szkody wynikłe z tego tytułu.

komentarze menu_text_pl



reklama
reklama





© 2005-2019 Geodeta Sp. z o.o.
mapa stronyprenumeratareklamakontakt