wiadomościksięgarniaprenumeratareklamakontaktRODOpolityka prywatności
Najnowsze wydarzenia z dziedziny geodezji, nawigacji satelitarnej, GIS, katastru, teledetekcji, kartografii. Nowości rynkowe, technologiczne, prawne, wydawnicze. Konferencje, targi, administracja.
reklama
strona główna rss
PRENUMERATA TRADYCYJNAPRENUMERATA CYFROWA
film
Kolebka Polski w chmurze punktów
blog
DRONY DLA GEODETY

DRONY DLA GEODETY
NAWI

NAWI
NIWELATORY

NIWELATORY
TACHIMETRY

TACHIMETRY
SKANOWANIE LASEROWE

SKANOWANIE LASEROWE
BENTLEY GEOMAGAZYN

BENTLEY GEOMAGAZYN


reklama
reklama

Prace pomiarowe

- «« « część 3 z 3



Prace fotogrametryczne

Pierwsze prace fotogrametryczne po II wojnie światowej wykonano dopiero w 1951 r. Zajmował się nimi powołany w tym samym roku Samodzielny Oddział Fotogrametryczny. Pierwsze zadania polegały na przenoszeniu za pomocą cyrkla proporcjonalnego elementów sytuacji terenowej ze zdjęć lotniczych na mapy topograficzne. W następnym roku wykonano pierwsze fotoszkice i fotoplany w skalach 1:25 000 i 1:10 000. Oddział dysponował wówczas kilkoma triangulatorami radialnymi, stereometrami oraz kamerą lotniczą Fairchilda. Dopiero w 1953 r. otrzymał autograf A-5. Pierwsze opracowania stereogramów i map sytuacyjno-wysokościowych wykonywali na nim por. Ignacy Poć i por. Władysław Juras. Niezależnie od fotoszkiców i fotoplanów, w 1955 r. opracowano dwa doświadczalne arkusze mapy w skali 1:25 000 metodą uniwersalną.

W drugiej połowie lat 50. radykalnie zmienił się sposób opracowania map topograficznych, nastąpił dynamiczny rozwój metod fotogrametrycznych, wprowadzono nieznane wcześniej przyrządy: triangulatory radialne Zeiss, stereometry Nistriego, multipleksy, autografy A7, A8, aviograf BC-9, kamery lotnicze RC-5a, RC-8, RC-10, przetworniki Wild E2 i aparat reprodukcyjny Klimsh; to wszystko umożliwiło jednostkom topograficznym przygotowanie materiałów do prac polowych.

Od 1958 r. oddział wykonywał samodzielnie 50% nowych opracowań pierworysów map w całej służbie topograficznej WP i 100% fotoplanów dla oddziałów polowych opracowujących mapy metodą kombinowaną.
Samodzielny Oddział Fotogrametryczny opracowywał w 1958 r. ukośne zdjęcia lotnicze brzegów Wisły na odcinku od ujścia rzeki Dunajec do Gdańska (740 km); przetwarzał zdjęcia lotnicze do skali 1:5000 dla rejonów poligonów wojskowych. Były to pierwsze prace na rzecz wojsk operacyjnych będące podstawą do dokonania analizy warunków terenowych wzdłuż przeszkód wodnych.

W 1960 r. sporządzono albumy zdjęć lotniczych z rejonu wybrzeża i Wisły oraz zdjęć lotniczych okolic bitwy pod Grunwaldem, które posłużyły do opracowania mapy wielkoskalowej (1:2000) do prowadzenia prac wykopaliskowych i badań historycznych. Szczególny rozwój metod fotogrametrycznych zaczął się w 1968 r. Wówczas po raz pierwszy wprowadzono w Polsce aerotriangulację analityczną. Metoda ta umożliwiła radykalne ograniczenie liczby fotopunktów (określanych w terenie przez jednostki topograficzne). Opracowano automatyzację projektowania nalotów oraz zastosowano numeryczne metody przetwarzania zdjęć lotniczych. W dokonaniach tych szczególnie wyróżnili się: płk Feliks Lichwała, ppłk Ignacy Poć, ppłk Stanisław Wójcik, ppłk Janusz Błaszczyk, mjr Henryk Bednarek oraz inż. Wojciech Mazurczyk. W 1973 r. płk J. Sypniewski wspólnie z Cz. Kopczyńskim otrzymali wyróżnienie od ministra obrony narodowej za automatyzację procesów fotogrametrycznych przy wykonywaniu i aktualizacji map.

W pierwszej połowie lat 70. w Samodzielnym Oddziale Fotogrametrycznym wprowadzono metody analityczne do procesu opracowania map. Wykorzystano do tego nowoczesne urządzenia fotogrametryczne takie jak PSK-2 i system oprogramowania na EMC Odra-1325. Do wykonania map wielkoskalowych (1:2000 i 1:5000) zastosowano metodę ortofotografii, co znacznie uprościło procesy technologiczne oraz obniżyło koszty. Uwidoczniło się to przy opracowaniu wraz ze służbą niemiecką ortofotomapy granicy państwowej na Odrze i Nysie Łużyckiej.

Do sukcesów oddziału należy zaliczyć także zainicjowanie i nadzorowanie opracowania na potrzeby służby przez Warszawskie Zakłady Fotochemiczne Foton filmu panchromatycznego. Pozwoliło to wyeliminować import tego produktu. Od 1981 r. film wykorzystywano w produkcji.


Prace obliczeniowe

W 1962 r. wśród oficerów Oddziału Geodezyjnego Zarządu Topograficznego powstał pomysł wprowadzenia do obliczeń elektronicznej maszyny cyfrowej. Wybór padł na nowo skonstruowaną w zakładach Elwro we Wrocławiu EMC Odra 1003, maszynę w pełni polskiej konstrukcji, która charakteryzowała się nowoczesną, jak na tamte czasy, logiką i wewnętrznym językiem programowania.

W 1963 r. do Elwro przyjechali ppłk Tadeusz Welker i mjr Mirosław Kupczyk, którzy uczestniczyli w opracowaniu parametrów technicznych i konstrukcji maszyny. Jesienią 1963 r. Odrę wraz z urządzeniami peryferyjnymi zainstalowano w pomieszczeniach ośrodka.
W tym czasie w Zarządzie Topograficznym Sztabu Gen. WP powstał Wydział Automatyzacji i Mechanizacji, którego szefem został płk Zenon Biesaga. Wydział sprawował ogólny nadzór nad działalnością ośrodka. Jego pierwszą ważniejszą pracą było wyrównanie lokalnej sieci triangulacyjnej miasta Kielce.

W następnych latach opracowano założenia systemu współrzędnych układu 1965. Podjęcie tej decyzji było uwarunkowane ograniczeniem dostępu cywilnej służby do tajnego, stosowanego w UW, układu 1942. Założenia nowego układu oraz komplet wzorów przeliczenia współrzędnych z układu 1942 na 1965 zostały opracowane przez płk. Juliusza Milewskiego, algorytmy i programy obliczeniowe oraz wyznaczenie współczynników transformacji wykonano właśnie na Odrze. Wydruk poszczególnych stronic katalogów, najpierw w układzie 1942, później w 1965, także wykonano na tej maszynie.

W latach 1965-1966 na zlecenie Elwro opracowano bibliotekę programów dla rozwiązywania podstawowych zagadnień rachunków geodezyjnych.
Dzięki tej maszynie wprowadzono do służby dwa systemy komputerowe: Rejestr – do ewidencji i dystrybucji wydawnictw topograficznych w całych siłach zbrojnych, oraz Granica – do ewidencji danych geodezyjnych.

W latach 1966-1968 na potrzeby zespołu zajmującego się wydaniem Atlasu Świata wykonano oryginalny system alfabetycznego porządkowania nazw geograficznych dla opracowania skorowidza. Odrę udostępniano również Instytutowi Uzbrojenia w Zielonce oraz Szefostwu Wojsk Rakietowych i Artylerii, co ułatwiło im prowadzenie własnych prac naukowych.
Na bazie Samodzielnego Oddziału Fotogrametrycznego w kwietniu 1974 r. utworzono Ośrodek Przetwarzania Informacji (OPI), w którym zainstalowano nową EMC – Odra 1325.

Wykorzystywano ją w następnych latach m.in. do:
-wykonywania bieżących zadań obliczeniowych w zakresie:
-fotogrametrii, głównie aerotriangulacji,
-astronomii i obserwacji sztucznych satelitów Ziemi (SSZ),
-geodezji do wyrównania sieci triangulacyjnych i niwelacyjnych;
-projektowania i wprowadzenia do eksploatacji systemu ewidencji materiałowej służby topograficznej Rejestr 1 E;
-projektowania systemu informatycznego Inwersja, służącego do planowania zabezpieczenia topograficznego działań bojowych wojsk oraz modyfikacji innych systemów (Granica – 2, Rejestr – 4, Rejestr – 5).

Do rozwoju tego ośrodka najbardziej przyczynili się: płk Zenon Biesaga, ppłk Tadeusz Welker, płk Tadeusz Konysz, płk Ryszard Młotek i ppłk Stanisław Wójcik.
Odrę 1325 zdemontowano i wycofano z eksploatacji w grudniu 1994 r., a jej miejsce zajęła nowa generacja komputerów klasy PC.

część 3 z 3
«« « 1 2 3



dodaj komentarz

KOMENTARZE Komentarze są wyłącznie opiniami osób je zamieszczających i nie odzwierciedlają stanowiska redakcji Geoforum. Zabrania się zamieszczania linków i adresów stron internetowych, reklam oraz tekstów wulgarnych, oszczerczych, rasistowskich, szerzących nienawiść, zawierających groźby i innych, które mogą być sprzeczne z prawem. W przypadku niezachowania powyższych reguł oraz elementarnych zasad kultury wypowiedzi administrator zastrzega sobie prawo do kasowania całych wpisów. Użytkownik portalu Geoforum.pl ponosi wyłączną odpowiedzialność za zamieszczane przez siebie komentarze, w szczególności jest odpowiedzialny za ewentualne naruszenie praw lub dóbr osób trzecich oraz szkody wynikłe z tego tytułu.

komentarze menu_text_pl



reklama
reklama





© 2005-2019 Geodeta Sp. z o.o.
mapa stronyprenumeratareklamakontakt