Zespół archeologów PAN odnalazł w Wielkopolsce zaginione miasto z czasów średniowiecza (tzw. Stare Szamotuły). Leży ono 2 kilometry od centrum dzisiejszych Szamotuł, a w poszukiwaniach wykorzystano zdjęcia lotnicze oraz metody geofizyczne. Aktualnie naukowcy przygotowują się do kompleksowych badań całej znajdującej się pod ziemią osady.
Szamotuły uzyskały prawa miejskie w 1383 roku, jednak zostały lokowane w miejscu zupełnie nowym. Aż do dzisiaj nie potrafiono określić miejsca położenia Starych Szamotuł – osady targowej, która jest wymieniana w źródłach z XIII wieku. Prowadzone badania pozwolą wyjaśnić jej początki, a także zlokalizować cmentarzysko i kościół.
Tomasz Herbich, archeolog i geofizyk z Instytutu Archeologii i Etnologii PAN, powiedział, że „na zdjęciu lotniczym wykonanym przez prof. Włodzimierza Rączkowskiego z Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu wyraźnie widać zarys rynku oraz poszczególne kwartały zabudowy miejskiej”. W odkryciu pomogła zeszłoroczna susza, dzięki której na powierzchni ziemi łąki przybrały różne odcienie, zależnie od tego, co się znajduje pod warstwą gleby. Ukazało to zarysy chałup i jam.
Dokładniejszy obraz tego, co znajduje się pod ziemią przyniosły badania geofizyczne. Zastosowana metoda magnetyczna wykryła dokładne zarysy chałup i ich zaplecza gospodarcze – paleniska, skupiska popiołów i polepy. Kolejna metoda – elektrooporowa – wykazała istnienie bruków kamiennych.