wiadomościmapa firmprenumeratareklamakontaktciasteczka
Najnowsze wydarzenia z dziedziny geodezji, nawigacji satelitarnej, GIS, katastru, teledetekcji, kartografii. Nowości rynkowe, technologiczne, prawne, wydawnicze. Konferencje, targi, administracja.
reklama
strona główna rss
PRENUMERATA TRADYCYJNAPRENUMERATA CYFROWA
film
Jak oszukać GPS?
blog
NAWI

NAWI
DRONY DLA GEODETY

DRONY DLA GEODETY
BENTLEY GEOMAGAZYN

BENTLEY GEOMAGAZYN
TACHIMETRY

TACHIMETRY
SKANOWANIE LASEROWE

SKANOWANIE LASEROWE


reklama
reklama

Przegląd odwzorowań

- «« « część 2 z 4 » »»


Układ współrzędnych 1965

Układ współrzędnych 1965 wprowadzony został do opracowań kartograficznych przeznaczonych dla potrzeb gospodarczych w roku 1968. Decyzja Prezydium Rządu z 1970 r. zobowiązywała do wymiany map wykonanych uprzednio w innych odwzorowaniach i układach współrzędnych na mapy w układzie 1965 oraz wykonanie dla całego obszaru kraju prac kartograficznych umożliwiających udostępnienie map użytkownikom.
W układzie współrzędnych 1965 sporządzone są:

  • wielkoskalowe mapy, znane pod nazwą „mapy zasadniczej”, opracowywane w skalach 1:500, 1:1000, 1:2000 i 1:5000,
  • mapy topograficzne w skalach 1:10 000, 1:25 000 i 1:50 000.

Układ ten posiada 5 stref odwzorowawczych, przy czym:

  • dla czterech stref odwzorowawczych przyjęto odwzorowanie quasi-stereograficzne (płaszczyznowe ukośne, wiernokątne), strefa 1 obejmuje południowo-wschodnią część Polski; strefa 2 – część północno-wschodnią; strefa 3 – część północno-zachodnią; strefa 4 – część południowo-zachodnią;
  • dla strefy 5 przyjęto odwzorowanie Gaussa-Krügera z 3-stopniowym pasem odwzorowawczym, obejmuje ona byłe województwo katowickie w granicach sprzed reformy 1975.

Dane potrzebne do zdefiniowania odwzorowania stosowanego w każdej z 5 stref odwzorowawczych państwowego układu współrzędnych płaskich 1965 podano w tabeli 1. 



Tabela 1. Dane potrzebne do zdefiniowania odwzorowania stosowanego w strefach odwzorowawczych układu współrzędnych 1965

Każda strefa odwzorowawcza ma własny początek układu współrzędnych. Układy współrzędnych są wzajemnie przesunięte i skręcone. W czterech strefach odwzorowawczych (1, 2, 3, 4) rzutowania dokonano na płaszczyznę sieczną, dlatego też zniekształcenia odwzorowawcze rozkładają się wzdłuż okręgów koncentrycznych do punktu głównego i mają wartości dodatnie i ujemne od 0 do 25 cm na 1 km. W strefie 5 rzutowania dokonano na pobocznicę walca siecznego, zatem zniekształcenia zerowe występują wzdłuż dwóch południków. Między tymi południkami zniekształcenia przybierają wartości ujemne, na zewnątrz nich zaś dodatnie.
Mapy opracowane w państwowym układzie współrzędnych 1965 nie posiadają siatki kartograficznej. Sporządzone są one w prostokątnym podziale arkuszowym. Linie siatki współrzędnych płaskich prostokątnych prowadzone w odstępach:

  • dla mapy zasadniczej: Δy = 80 cm, Δx = 50 cm,
  • dla map topograficznych w skali 1:10 000: Δy = 80 cm, Δx = 50 cm,
  • dla map topograficznych w skali 1:25 000 i 1:50 000: Δy = 64 cm, Δx = 40 cm,

dzielą każdą strefę układu 1965 na tak zwane sekcje podziałowe. Linie podziałowe wyznaczające sekcje map są równoległe do osi x i osi y układu współrzędnych płaskich prostokątnych danej strefy. Początek podziału map na sekcje prostokątne pokrywa się z początkiem układu współrzędnych płaskich prostokątnych, przechodzącym przez punkt główny danej strefy odwzorowawczej.
Podstawę podziału na sekcje i systemu oznaczenia arkuszy mapy zasadniczej w skalach 1:5000, 1:2000, 1:1000 i 1:500 jest sekcja wielkoskalowej mapy topograficznej w skali 1:10 000. Podstawą podziału na sekcje i systemu oznaczenia arkuszy map topograficznych w skalach 1:50 000, 1:25 000 i 1:10 000 jest sekcja mapy w skali 1:100 000 o zasięgu Δy = 64 cm i Δx = 40 cm.
Podstawowym mankamentem układu współrzędnych 1965 jest brak możliwości sporządzania jednolitych i pełnowartościowych map obszaru całego kraju. Wynika to z faktu, że poza granicami stref odwzorowawczych błędy odwzorowawcze szybko rosną, a poza tym wzajemne skręcenie i przesunięcie układów uniemożliwia tworzenie jednolitych map obszaru całej Polski. Dla obszarów znajdujących się na styku dwóch lub trzech stref odwzorowawczych zachodzi nawet konieczność dublowania arkuszy. Na skutek tego w układzie współrzędnych 1965 około 30% arkuszy map położonych na styku stref podlega dwu-, a czasem trzykrotnemu niezależnemu opracowaniu. Ponadto brak siatki kartograficznej na mapach sporządzonych w układzie współrzędnych płaskich prostokątnych 1965 powoduje, że w ramach poszczególnych stref odwzorowawczych można budować tylko cząstkowe (ograniczone do jednej strefy) bazy danych systemów informacji przestrzennej, opartych w dodatku na siatce kilometrowej układu współrzędnych danej strefy. Będą to jednak układy o charakterze lokalnym, bez możliwości transformowania (z uwagi na zniekształcenia odwzorowawcze) informacji zawartych w bazie danych SIP założonego dla danej strefy odwzorowawczej do strefy sąsiedniej, a tym samym uniemożliwiające utworzenie wspólnej bazy danych obszaru całego kraju. To samo dotyczy baz danych SIP obejmujących regiony większe od jednej strefy odwzorowawczej.
Wzajemne wykorzystanie baz danych SIP założonych w ramach poszczególnych stref układu współrzędnych 1965 jest możliwe tylko po uprzedniej transformacji tych danych do jednolitego układu współrzędnych np. układu współrzędnych 1992.


Rys. 1. Zniekształcenia odwzorowawcze stref układu 1965,
źródło: Instrukcja O-1/O-2 z 2001 r.
 

część 2 z 4
«« « 1 2 3 4 » »»




reklama
reklama





2009 created by BRTSOFT.com
© 2005-2017 Geodeta Sp. z o.o.
mapa stronyprenumeratareklamakontakt