Ciekawe Tematyarchiwum Geodetywiadomościnewsletterkontaktreklama
Najnowsze wydarzenia z dziedziny geodezji, nawigacji satelitarnej, GIS, katastru, teledetekcji, kartografii. Nowości rynkowe, technologiczne, prawne, wydawnicze. Konferencje, targi, administracja.
blog

Archiwum GEODETY


Internetowe Archiwum GEODETY jest ogólnodostępne i zawiera:
• wszystkie artykuły zamieszczone w miesięczniku GEODETA w latach 1995–2023 w postaci osobnych plików PDF;
• wszystkie wydania miesięcznika GEODETA z lat 1995–2023 w postaci plików PDF.
Pliki można ściągać do wykorzystania na własne potrzeby. Copyright GEODETA Sp. z o.o. i następcy prawni. Wszystkie prawa zastrzeżone łącznie z tłumaczeniami na języki obce.

W przypadku problemów z dostępem do internetowego Archiwum GEODETY prosimy o kontakt mailowy (geoforum@geoforum.pl)


1995199619971998199920002001
2002200320042005200620072008
2009201020112012201320142015
2016201720182019202020212022
2023
| Luty 2007, Nr 2 (141) |


• Stan klęski żywiołowej? – wywiad z Andrzejem Skórnikiem, geodetą powiatowym w Tarnowskich Górach • Technologia wykonania ortofotomapy zniszczonej Warszawy • Artykuł recenzowany: Wojsko nie bawi się w centymetry – metody wykorzystania wysokorozdzielczych danych obrazowych w strefie działań wojennych • Królestwo ...

powrót

Henryk Bartoszewicz

Królestwo Polskie

Część 2: Prace regulacyjne w miastach (1815-1830)

Projekty regulacyjne miast polskich w pierwszej połowie XIX w. sporządzane były najczęściej przez geometrów, rzadziej przez urbanistów i architektów. Wykształcenie miernicze skłaniało autorów do projektowania prostokątnej sieci ulic i placów.

Upadek Rzeczypospolitej Obojga Narodów w 1795 r. przerwał działalność państwa, w tym także instytucji zajmujących się regulacją i przebudową miast oraz sprawami porządkowymi, m.in. brukowaniem ulic i pracami kanalizacyjnymi. Władze zaborcze wprowadziły nowe przepisy dotyczące zarówno spraw własnościowych, jak i regulacji miast oraz nowe prawo budowlane.
Po trzecim rozbiorze największe zmiany w sytuacji społeczno-gospodarczej miast polskich nastąpiły w zaborze pruskim. Na mocy dekretu wydanego w lipcu 1796 r. konfiskacie uległy dobra należące do duchowieństwa, w tym prymasowskie i biskupie. W przejętych dobrach i w królewszczyznach rząd pruski starał się osadzić niemieckich kolonistów. Przystąpiono też do wprowadzenia zmian w sytuacji prawnej miast prywatnych i poddania ich ściślejszej kontroli państwa.
Większość wielkoskalowych map miast polskich sporządzonych w okresie okupacji pruskiej do 1806 r. to plany sytuacyjno-regulacyjne (m.in. Płocka, Łowicza, Gostynina, Szadka, Dobrzynia, Lipna i Rypina). Wykonywano je w szeroko rozumianych celach porządkowych w zakresie spraw własnościowych, terytorialnych, urbanistycznych, architektonicznych i fiskalnych. Niektóre z map miały stanowić tylko podstawę projektowanych regulacji, jak np. plany Płocka z 1793 i 1798 r. Część map była rodzajem kartografików inwentaryzacyjnych, które powstały bądź w przypadku zmiany właściciela, jak plan Pułtuska z 1803 r., zachowany jedynie w kopii z 1926 r. (Plan dawniej biskupiego teraz królewskiego miasta Pułtuska, Politechnika Warszawska, Wydział Architektury, Zbiory Kartograficzne), bądź zmiany zasięgu terytorialnego, jak plan Rawy Mazowieckiej z 1799 r. obejmujący miasto w jego nowych granicach, w które włączono osadę żydowską oddzieloną od Rawy rzeką Rylsk.

Pełna treść artykułu w lutowym wydaniu GEODETY

powrót

dodaj komentarz

KOMENTARZE Komentarze są wyłącznie opiniami osób je zamieszczających i nie odzwierciedlają stanowiska redakcji Geoforum. Zabrania się zamieszczania linków i adresów stron internetowych, reklam oraz tekstów wulgarnych, oszczerczych, rasistowskich, szerzących nienawiść, zawierających groźby i innych, które mogą być sprzeczne z prawem. W przypadku niezachowania powyższych reguł oraz elementarnych zasad kultury wypowiedzi administrator zastrzega sobie prawo do kasowania całych wpisów. Użytkownik portalu Geoforum.pl ponosi wyłączną odpowiedzialność za zamieszczane przez siebie komentarze, w szczególności jest odpowiedzialny za ewentualne naruszenie praw lub dóbr osób trzecich oraz szkody wynikłe z tego tytułu.

ładowanie komentarzy

Formy rachunkowe i biografia prof. Hausbrandta
czy wiesz, że...
© 2023 - 2024 Geo-System Sp. z o.o.

O nas

Geoforum.pl jest portalem internetowym i obszernym kompendium wiedzy na tematy związane z geodezją, kartografią, katastrem, GIS-em, fotogrametrią i teledetekcją, nawigacją satelitarną itp.

Historia

Portal Geoforum.pl został uruchomiony przez redakcję miesięcznika GEODETA w 2005 r. i był prowadzony do 2023 r. przez Geodeta Sp. z o.o.
Od 2 maja 2023 roku serwis prowadzony jest przez Geo-System Sp. z o.o.

Reklama

Zapraszamy do kontaktu na adres
redakcji: geoforum@geoforum.pl

Kontakt

Redaktor prowadzący:
Damian Czekaj
Sekretarz redakcji:
Oliwia Horbaczewska
e-mail: geoforum@geoforum.pl
prześlij newsa

facebook twitter linkedIn Instagram RSS