wiadomościksięgarniaprenumeratareklamakontaktRODOpolityka prywatnościnewsletter
Najnowsze wydarzenia z dziedziny geodezji, nawigacji satelitarnej, GIS, katastru, teledetekcji, kartografii. Nowości rynkowe, technologiczne, prawne, wydawnicze. Konferencje, targi, administracja.
blog
|2020-06-17| GIS, Mapy

Ukazał się Atlas historyczny Łodzi

Staraniem Łódzkiego Towarzystwa Naukowego opracowano i udostępniono w internecie atlas, który prezentuje historię Łodzi od czasów prehistorycznych, przez epokę przemysłową, po dzień dzisiejszy.


Ukazał się Atlas historyczny Łodzi
Ukazał się Atlas historyczny Łodzi <br />
Jedna z plansz atlasu
Jedna z plansz atlasu
Ukazał się Atlas historyczny Łodzi <br />
Aplikacja "Łódź historyczna"
Aplikacja "Łódź historyczna"

Pierwszy taki

Jak podkreślają autorzy publikacji, choć Łódź jest jednym w największych miast w Polsce, to nie miała dotychczas własnego atlasu historycznego. Z inicjatywy ŁTN prace nad tą publikacją rozpoczęto w 2018 r., po uzyskaniu grantu Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Publikację tworzył zespół składający się z naukowców związanych z Politechniką Łódzką i Uniwersytetem Łódzkim oraz wielu innych osób, w tym pracowników Miejskiej Pracowni Urbanistycznej w Łodzi. Kierownikiem projektu był Edward Karasiński.

Nie tylko epoka przemysłowa

Atlas ma charakter opracowania historyczno-urbanistycznego i obrazuje – w formie kartograficznej oraz ikonograficznej – całokształt dziejów kształtowania się procesów osadniczych na obszarze obecnej Łodzi, począwszy od czasów prehistorycznych aż po lata współczesne.

Okres pradziejowy, w którym powstawały efemeryczne jeszcze formy osadnicze, udokumentowany został pod względem kartograficznym znaleziskami archeologicznymi z terenu współczesnej Łodzi. Z kolei zobrazowanie procesu kształtowania się stałej już, ale przez długi czas wyłącznie wiejskiej sieci osadniczej począwszy od wczesnego średniowiecza aż po wiek XVIII wymagało – wobec braku stosownych archiwalnych materiałów kartograficznych – tworzenia serii autorskich map rekonstrukcyjnych. Jak wyjaśniają autorzy atlasu, sporządzano je metodą retrospektywną, tj. poprzez odnoszenie wstecz elementów morfologicznych uwidocznionych na mapach i planach archiwalnych z końca XVIII i początków XIX w. (siedlisk wsi, młynów, dróg itp.), o których wiadomo z przekazów historycznych, że istniały wcześniej, do odpowiednich przeszłych przekrojów czasowych. Uzupełniano je jednocześnie o elementy, które w świetle źródeł pisanych występowały w przeszłości, a zanikły w późniejszym czasie. To samo dotyczy obrazu powstałego na początku XV w. średniowiecznego miasta Łodzi, co stanowiło zasadniczą cezurę w dziejach tego obszaru.

W podziale treści atlasu szczególną uwagę zwrócono na okresy wyróżniające się wzmożeniem procesów osadniczych bądź urbanistycznych. Były to:

  1. fala osadnictwa olęderskiego i pruskiego na przełomie XVIII i XIX w.,
  2. działalność urbanistyczno-industrializacyjna w dobie autonomicznego Królestwa Polskiego w latach 20. i 30. XIX wieku, efektem której było powstanie Łodzi rękodzielniczo-manufakturowej,
  3. dynamiczny rozwój Łodzi kapitalistyczno-wielkoprzemysłowej od połowy lat 60. XIX wieku aż do początku XX w.,
  4. „bitwa łódzka”, okupacja pruska i rozszerzenie granic miasta,
  5. rozwój wojewódzkiego miasta Łodzi w okresie międzywojennym,
  6. okupacja hitlerowska, „Litzmannstadt Ghetto” i miejsca martyrologii oraz kolejne powiększenie terytorium miasta,
  7. dynamiczna rozbudowa i nowe formy zabudowy Łodzi w specyficznych warunkach ustrojowych PRL (gospodarka planowa, brak działania renty gruntowej, ograniczenie prawa własności),
  8. różnorodne formy rozbudowy i przebudowy miasta w trzydziestoleciu 1989-2019.

Oprócz reprodukcji oryginalnych archiwalnych map i planów, które pochodzą w większości ze zbiorów Archiwum Państwowego w Łodzi oraz Archiwum Głównego Akt Dawnych w Warszawie, w atlasie zaprezentowano wiele problemowych plansz autorskich obrazujących wybrane zagadnienia urbanistyczne na zasadzie przetworzenia archiwalnych materiałów kartograficznych oraz źródeł pisanych, a także współczesnych opracowań urbanistycznych.

Cały atlas w internecie

Atlas wydano na razie jedynie w wersji cyfrowej. Poszczególne plansze (a są ich aż 104) pogrupowane w 10 rozdziałów można przeglądać w formacie PDF na stronie atlas.ltn.lodz.pl.

Częścią atlasu jest też internetowa aplikacja „Łódź historyczna” przygotowana przez firmę MGGP Aero z Tarnowa. Pozwala ona porównać w jednym oknie kilkadziesiąt warstw z materiałami kartograficznymi – zarówno historycznymi, jak i współczesnymi. Do wyboru są zabytkowe mapy z lat 1812-1946, zdjęcia lotnicze z lat 1989-2019, a także lotnicze zdjęcia ukośne.

JK


«« powrót

dodaj komentarz

KOMENTARZE Komentarze są wyłącznie opiniami osób je zamieszczających i nie odzwierciedlają stanowiska redakcji Geoforum. Zabrania się zamieszczania linków i adresów stron internetowych, reklam oraz tekstów wulgarnych, oszczerczych, rasistowskich, szerzących nienawiść, zawierających groźby i innych, które mogą być sprzeczne z prawem. W przypadku niezachowania powyższych reguł oraz elementarnych zasad kultury wypowiedzi administrator zastrzega sobie prawo do kasowania całych wpisów. Użytkownik portalu Geoforum.pl ponosi wyłączną odpowiedzialność za zamieszczane przez siebie komentarze, w szczególności jest odpowiedzialny za ewentualne naruszenie praw lub dóbr osób trzecich oraz szkody wynikłe z tego tytułu.

komentarze news_pl
Gratulacje I chcemy więcej
odpowiedz zgłoś
Gratulacje dla autorów. Widać ogromną pracę jaką wykonano nad planszami. Brawo dla autorów, całego zespołu i wykonawcy. Warto publikować tak ciekawe mapy. Dodatkową wartością jest ich porównywanie z współczesnym obrazem Łodzi.
 6 
odpowiedz zgłoś
2 komentarze



wiadomości

słowo kluczowe
kategoria
rok
archiwum
Bolesławiec w 3D
czy wiesz, że...
© 2005-2020 Geodeta Sp. z o.o.
created by BRTSOFT

O nas

  • Właścicielem portalu Geoforum.pl jest Geodeta Sp. z o.o., wydawca miesięcznika GEODETA oraz serwisu egeodeta24.pl
  • Geoforum.pl jest portalem internetowym i obszernym kompendium wiedzy na tematy związane z geodezją, kartografią, katastrem, GIS-em, fotogrametrią i teledetekcją, nawigacją satelitarną itp. Od 2005 roku na bieżąco dostarcza informacji z powyższych dziedzin i umożliwia ich komentowanie.
  • GEODETA (Magazyn Geoinformacyjny) ukazuje się od czerwca 1995 roku i jest największym oraz najbardziej popularnym polskim miesięcznikiem prezentującym aktualne zagadnienia z zakresu: geodezji, kartografii, katastru, GIS-u, fotogrametrii i teledetekcji, nawigacji satelitarnej itp.
  • GEODETA cyfrowy to elektroniczna wersja tradycyjnego wydania miesięcznika. W serwisie egeodeta24.pl można zamawiać zarówno prenumeratę, jak i pojedynczne wydania

Zespół redakcyjny

  • Katarzyna Pakuła-Kwiecińska (redaktor naczelny)
  • Anna Wardziak (sekretarz redakcji)
  • Jerzy Przywara
  • Bożena Baranek (szefowa Działu Prenumeraty)
  • Jerzy Królikowski (redaktor prowadzący Geoforum.pl)
  • Damian Czekaj
  • Bogdan Grzechnik

Kontakt

Geodeta Sp. z o.o.
02-541 Warszawa,
ul. Narbutta 40/20
tel. (22) 849-41-63, 646-87-44
redakcja@geoforum.pl
prześlij newsa

Prenumerata
prenumerata@geoforum.pl
b.baranek@geoforum.pl
Reklama
k.kwiecinska@geoforum.pl

facebook twitter linkedIn Instagram RSS