wiadomościksięgarniaprenumeratareklamakontaktRODOpolityka prywatności
Najnowsze wydarzenia z dziedziny geodezji, nawigacji satelitarnej, GIS, katastru, teledetekcji, kartografii. Nowości rynkowe, technologiczne, prawne, wydawnicze. Konferencje, targi, administracja.
reklama
strona główna rss
PRENUMERATA TRADYCYJNAPRENUMERATA CYFROWA
film
Apeks skanuje zabytkowe młyny
blog
DRONY DLA GEODETY

DRONY DLA GEODETY
NAWI

NAWI
NIWELATORY

NIWELATORY
TACHIMETRY

TACHIMETRY
SKANOWANIE LASEROWE

SKANOWANIE LASEROWE
BENTLEY GEOMAGAZYN

BENTLEY GEOMAGAZYN


reklama
reklama

Prace pomiarowe

- «« « część 2 z 3 » »»



W następnych latach geodeci wojskowi prowadzili pomiary na punktach pierwszej klasy sieci państwowej oraz współuczestniczyli w pomiarach punktów bazy kosmicznej przebiegających przez nasz kraj. Sieci triangulacyjne na terenie Polski zostały całkowicie pomierzone i wyrównane do 1965 r. Ze wspólnego międzynarodowego wyrównania sieci astronomiczno-geodezyjnej (1956-1958) sporządzono Katalogi współrzędnych geograficzno-geodezyjnych zawierające 393 punkty.

Ścisła współpraca z cywilną służbą geodezyjną umożliwiła założenie po raz pierwszy w historii Polski sieci wypełniających i sieci zagęszczających oraz opracowanie dla całego kraju kompletnych i jednolitych katalogów współrzędnych punktów sieci triangulacyjnej, poligonowej i niwelacyjnych.

Nowa wersja Katalogów punktów triangulacyjnych i poligonowych (tzw. zielonych) opracowywano w latach 1958-1968 przy współudziale Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii. Przez następne dwadzieścia pięć lat były one podstawą wykonywania pomiarów geodezyjnych w jednolitym dla całego kraju układzie 1942. Każdy katalog obejmuje obszar jednego arkusza mapy w skali 1:100 000 i zawiera współrzędne punktów geodezyjnych sieci państwowej w układzie 1942 oraz ich wysokości. Podano w nim rodzaje i typy stabilizacji punktów, charakter sieci i kąty kierunkowe. Wszystkie punkty zamieszczone w katalogu są pokazane na dołączonych do niego mapach w skali 1:25 000. Specjalnym załącznikiem do katalogu są szkice i opisy topograficzne wszystkich punktów geodezyjnych. 217 tomów katalogów zawierało ogółem 123 350 punktów, z czego 17 652 punkty triangulacji państwowej, 80 410 punktów triangulacji lokalnego znaczenia i 25 288 punktów poligonizacji precyzyjnej. Wykonanie tego zadania miało ogromne znaczenie dla zaspokojenia potrzeb obronności kraju. Zostało ono pozytywnie ocenione przez kierownictwo wojska, a minister obrony narodowej uhonorował nagrodą resortową między innymi: płk. J. Chryszczanowicza, płk. J. Milewskiego, ppłk. M. Bieńka.

Od 1957 do 1969 r. geodeci wojskowi wykonywali corocznie pomiary fotopunktów do opracowania zdjęć topograficznych w skali 1:25 000, następnie 1:10 000 dla metody uniwersalnej, kombinowanej i stereometrycznej, zagęszczano również osnowę poziomą i wysokościową w celu opracowania zdjęć topograficznych w skali 1:10 000.

W 1961 r. wykonali z kolei zadanie specjalne na potrzeby wojsk rakietowych i artylerii, polegające na założeniu, stabilizacji i pomiarze państwowej sieci triangulacyjnej na poligonie Drawsko Pomorskie. Umożliwiło to wykonanie map specjalnych przeznaczonych głównie do ćwiczeń artyleryjskich.

W tym samym roku służba rozpoczęła nowy rodzaj prac geodezyjnych polegających na pomiarze państwowej sieci triangulacyjnej I, II i III klasy (sieć mazurska) wraz z zabudową oraz pomiarem punktów kierunkowych. Zadania te wykonywał 22. Samodzielny Oddział Geodezyjny. Do budowy wież i sygnałów zatrudniono między innymi rodzinę górali: Jana, Stanisława i Stefana Puziów. Najwyższą 54-metrową wieżę w Kaszycach k. Przemyśla 12-osobowy zespół stawiał 3,5 miesiąca i zużył na nią 120 m3 drewna.

W latach 1966-1968 w ramach opracowania Jednolitej Sieci Astronomiczno-Geodezyjnej Europejskich Krajów Socjalistycznych geodeci: ppłk Czesław Głazek i kpt. Eligiusz Czaczkowski dowiązywali polską sieć triangulacyjną I klasy do sieci: ZSRR, CSRS i NRD. W pomiarach po raz pierwszy zastosowano w Polsce światłodalmierze i radiodalmierze oraz giroteodolity, otwierając tym samym nowy rozdział technik w pracach geodezyjnych.

Na początku lat 70. geodeci wojskowi mjr Antoni Nowak, kpt. Ryszard Zakrzewski, por. Szczepan Majewski i ppor. Janusz Sokolik prowadzili dość nietypowe zadanie: wytyczenie przebiegu trasy szybkiego ruchu (na odcinku Piotrków Trybunalski – Częstochowa). Ich praca została wysoko oceniona, a mjr Antoni Nowak został uhonorowany Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Oficerowie służby topograficznej zasłużyli się również we wprowadzeniu techniki giroskopowej do pomiarów geodezyjnych. W 1966 r. mjr Czesław Głazek wykonywał pierwsze pomiary giroskopowe dla podziemnej orientacji kopalń węgla i miedzi, jednocześnie szkolił kadrę inżynierów górnictwa. W następnych latach instrumenty te były powszechnie używane do prac pomiarowych w górnictwie. Aż do końca lat 80. instrumenty giroskopowe (giroteodolity i gironasadki produkcji węgierskiej) stosowano w wojsku przy pomiarach wykonywanych podczas ograniczonej widoczności oraz w wojskach rakietowych i artylerii. Były niezastąpione podczas przeglądu i konserwacji sieci triangulacyjnej (do II klasy włącznie), do odszukiwania stabilizacji podziemnej punktów kierunkowych lub punktu głównego w przypadku zniszczenia jej części naziemnej.

W tym samym czasie w jednostkach służby topograficznej do prac geodezyjnych zaczęto używać dalmierzy elektronicznych: radiowych i świetlnych. Między innymi w 1968 r. ppłk Czesław Głazek i mjr Eligiusz Czaczkowski wykonali dalmierzem Aga 6 nawiązanie liniowe sieci triangulacyjnej I klasy między Polską a ZSRR. W następnym roku zespoły mjr. Eligiusza Czaczkowskiego i por. Wojciecha Michalskiego dokonały tym przyrządem pomiarów boków międzynarodowej bazy satelitarnej Kaliningrad – Berlin.

Warto również odnotować, że w 1979 r. Zarząd Topograficzny Szt. Gen. WP otrzymał patent (nr 353) na wynalazek nazwany: „Mikrofalowy dalmierz geodezyjny”.

W latach 1978-1979 geodeci z 22. SOTG wykonywali pomiary wzdłuż granicy państwowej Polska – ZSRR. Określano współrzędne punktów granicznych oraz aktualizowano mapy pasa granicznego, szczególnie dużo prac trzeba było wykonać wzdłuż Sanu i Bugu, gdyż rzeki zmieniły swój bieg na skutek procesów erozyjnych.

W 1968 r. cywilna służba geodezyjno-kartograficzna przyjęła nowy układ współrzędnych 1965. Zarząd Topograficzny Sztabu Gen. WP w 1983 r. opracował i wydał na obszar Polski Katalogi punktów triangulacyjnych i poligonowych, które podawały współrzędne punktów w układach 1942 i 1965. Od 1982 r. do 1994 r. katalog był prowadzony na komputerze Odra 1325, wydruki ze współrzędnymi były udostępniane cywilnym instytucjom i przedsiębiorstwom wykonującym prace geodezyjne i kartograficzne. Od 1989 r. służba prowadziła w programie komputerowym Granica katalog dyżurny, zawierający współrzędne punktów triangulacyjnych i poligonowych z obszaru Polski w układzie 1942/1983 i 1965.

część 2 z 3
«« « 1 2 3 » »»



dodaj komentarz

KOMENTARZE Komentarze są wyłącznie opiniami osób je zamieszczających i nie odzwierciedlają stanowiska redakcji Geoforum. Zabrania się zamieszczania linków i adresów stron internetowych, reklam oraz tekstów wulgarnych, oszczerczych, rasistowskich, szerzących nienawiść, zawierających groźby i innych, które mogą być sprzeczne z prawem. W przypadku niezachowania powyższych reguł oraz elementarnych zasad kultury wypowiedzi administrator zastrzega sobie prawo do kasowania całych wpisów. Użytkownik portalu Geoforum.pl ponosi wyłączną odpowiedzialność za zamieszczane przez siebie komentarze, w szczególności jest odpowiedzialny za ewentualne naruszenie praw lub dóbr osób trzecich oraz szkody wynikłe z tego tytułu.

komentarze menu_text_pl



reklama
reklama





© 2005-2019 Geodeta Sp. z o.o.
mapa stronyprenumeratareklamakontakt