Konferencja, organizowana przez Związek Pracodawców Sektora Kosmicznego, przypadła na szczególny moment dla branży – pierwsze miesiące obowiązywania ustawy o działalności kosmicznej, rekordowo wysoką składkę Polski do programów Europejskiej Agencji Kosmicznej oraz rosnące znaczenie technologii kosmicznych w obszarze bezpieczeństwa i obronności.
– Europejska Agencja Kosmiczna coraz wyraźniej zaznacza swoją obecność w regionie, a Wielkopolska dysponuje już rozbudowanym zapleczem sprzyjającym współpracy administracji, ośrodków naukowych i przedsiębiorców – powiedział na oficjalnym rozpoczęciu konferencji Jacek Bogusławski, członek Zarządu Województwa Wielkopolskiego. – Mając na uwadze znaczenie sektora kosmicznego dla budowania bezpieczeństwa oraz innowacyjnej i konkurencyjnej gospodarki w kraju, kluczowe jest utrzymanie stałego dialogu pomiędzy wszystkimi partnerami zaangażowanymi w rozwój tej branży. Forum jest jednym z najważniejszych miejsc takiej wymiany doświadczeń oraz przygotowaniem do Międzynarodowego Kongresu Astronautycznego (IAC), który również odbędzie się w Poznaniu – podkreślił.
Przedmiotem dyskusji było strategiczne wykorzystanie potencjału polskich przedsiębiorstw w kontekście programów ESA, rozwoju zdolności przemysłowych oraz budowania pozycji krajowych podmiotów w europejskich łańcuchach wartości. Prelegenci wskazywali, że w obliczu wymagającej sytuacji geopolitycznej suwerenność orbitalna staje się kluczowym elementem budowania długoterminowego bezpieczeństwa oraz konkurencyjności europejskiej gospodarki.
– Polski sektor kosmiczny jest dziś wart około 5 miliardów złotych. Jesteśmy w strategicznym momencie, który zadecyduje o dalszym rozwoju i o tym, jak silną pozycję Polska zbuduje na rynku międzynarodowym – powiedział Łukasz Kotapski, wiceprezes Zarządu Agencji Rozwoju Przemysłu. – Wymaga to dalszego wzmacniania kadr i kompetencji, dlatego jako agencja wspieramy zarówno inicjatywy publiczne, jak i prywatne, które rozwijają ten ekosystem. Kapitał nie jest już dziś główną barierą, ponieważ dostępnych źródeł finansowania jest wiele. Kluczowe pozostaje natomiast budowanie efektywnych modeli biznesowych, tak aby środki kierowane do ESA w możliwie największym stopniu wracały do polskich firm i przekładały się na realną wartość dla gospodarki – dodał.
Poruszone zostały także kwestie bezpieczeństwa i technologii podwójnego zastosowania. Eksperci analizowali rolę sektora kosmicznego w budowaniu suwerenności technologicznej oraz odporności państwa, wskazując na rosnące znaczenie rozwiązań satelitarnych w obszarze łączności, obserwacji i monitorowania infrastruktury krytycznej.
– Współczesny sektor kosmiczny rozwija się w oparciu o technologie dual-use. Niezależnie od tego, czy mówimy o nawigacji, łączności satelitarnej, czy systemach nośnych, mamy do czynienia z rozwiązaniami służącymi zarówno gospodarce, jak i wojsku. Ten stały przepływ innowacji sprawia, że produkty tworzone początkowo dla rynku komercyjnego stają się dziś integralnym elementem architektury bezpieczeństwa państwa – stwierdził Paweł Wojtkiewicz, prezes Zarządu Związku Pracodawców Sektora Kosmicznego.
Podczas Forum omówione zostały również wyzwania regulacyjne i wdrożeniowe związane z nową ustawą o działalności kosmicznej, a także jej wpływu na funkcjonowanie rynku. Na ten temat odbyła się ekspercka dyskusja oraz panel zatytułowany „Kosmos w warunkach konfliktu – lekcje z Ukrainy i perspektywy współpracy”, podczas którego paneliści przeanalizowali realne, współczesne wyzwania strategiczne.
Na konferencji ogłoszono także finał XI edycji programu „Polish Space Fellowship Program”, realizowanego przez Związek Pracodawców Sektora Kosmicznego wraz z Agencją Rozwoju Przemysłu S.A., który ponownie podkreślił znaczenie systemowego rozwijania kadr dla sektora kosmicznego.
Integralną częścią wydarzenia była wystawa polskiego przemysłu kosmicznego, podczas której kilkadziesiąt firm i instytucji zaprezentowało swoje rozwiązania technologiczne. Ekspozycja obejmowała zarówno systemy rozwijane na potrzeby rynku komercyjnego, jak i technologie o zastosowaniach w obszarze bezpieczeństwa i obronności.
Konferencja udowadnia, że polski sektor kosmiczny wchodzi w etap przejścia – od budowy kompetencji do ich systemowego wdrażania. Coraz większego znaczenia nabierają współpraca europejska w ramach ESA, partnerstwa międzysektorowe oraz zdolność do szybkiego komercjalizowania technologii. W tym kontekście istotne staje się dalsze, konsekwentne konsolidowanie całego ekosystemu kosmicznego. Zgromadzeni eksperci wielokrotnie akcentowali wagę stabilnych i przewidywalnych warunków regulacyjnych dla firm, co jest warunkiem koniecznym do ugruntowania pozycji Polski jako jednego z wiodących ośrodków rozwoju technologii kosmicznych w Europie.
W wydarzeniu udział wzięli przedstawiciele Ministerstwa Rozwoju i Technologii, Ministerstwa Obrony Narodowej, Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, Europejskiej Agencji Kosmicznej, Polskiej Agencji Kosmicznej, Agencji Rozpoznania Geoprzestrzennego i Usług Satelitarnych oraz liderzy polskiego biznesu.
Partnerem strategicznym wydarzenia był Samorząd Województwa Wielkopolskiego. Współorganizatorami byli: Ministerstwo Rozwoju i Technologii, Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Agencja Rozwoju Przemysłu S.A. Patronat honorowy nad wydarzeniem objęli: Wiceprezes Rady Ministrów, Minister Obrony Narodowej – Władysław Kosiniak-Kamysz; Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego – Marcin Kulasek; Polska Agencja Kosmiczna; Narodowe Centrum Badań i Rozwoju oraz Krajowy Punkt Kontaktowy Programów Badawczych UE.
Organizatorem Forum jest Związek Pracodawców Sektora Kosmicznego – najdłużej działająca organizacja reprezentująca interesy pracodawców sektora kosmicznego w Polsce. Związek powstał w 2012 r. i dziś zrzesza 68 podmiotów. Wśród nich są duże, średnie i małe przedsiębiorstwa oraz instytuty badawcze, które działają w sektorze kosmicznym, dostarczając produkty oraz usługi dla odbiorców instytucjonalnych i komercyjnych w kraju i za granicą.
ZPSK bierze udział w konsultacjach kluczowych dla sektora kosmicznego aktów normatywnych, założeń programowych oraz rozwiązań instytucjonalnych. Zabiega także o jak najlepsze rozwiązania regulacyjne, strukturalne i biznesowe, które mogą wzmocnić sektor kosmiczny w Polsce. Ponadto, działa także na rzecz zwiększenia polskiego udziału w programach kosmicznych Unii Europejskiej, programach Europejskiej Agencji Kosmicznej, a także Europejskiej Organizacji Eksploatacji Satelitów Meteorologicznych i Europejskiego Obserwatorium Południowego.
Patronat medialny nad wydarzeniem objęła redakcja portalu Geoforum.pl