Krajowe plany odbudowy, opracowywane przez wszystkie kraje członkowskie UE, będą kompleksowymi narzędziami wdrażania „Unijnej strategii na rzecz bioróżnorodności 2030. Przywracanie przyrody do naszego życia”. Strategia ta wyznacza wiążące cele dotyczące odbudowy zdegradowanych ekosystemów, szczególnie tych o największym potencjale pochłaniania dwutlenku węgla, przeciwdziałania klęskom żywiołowym i łagodzenia skutków zmian klimatu. Nowe przepisy UE zakładają do 2030 r. m.in. odbudowę co najmniej 20% obszarów lądowych i morskich, odtworzenie swobodnego przepływu na minimum 25 000 km rzek oraz zasadzenie co najmniej 3 miliardów drzew.
Założenia te znajdują odzwierciedlenie w Regionalnym Planie Adaptacji dla województwa śląskiego – pierwszym w Polsce dokumencie regionalnym w całości poświęconym adaptacji do zmian klimatu. Jeden z trzech strategicznych celów tego planu dotyczy ochrony kapitału naturalnego jako podstawy odporności regionu na zmiany klimatyczne. Podejmowane działania koncentrują się na odbudowie zdrowych ekosystemów, poprawie stanu siedlisk przyrodniczych i gatunków objętych ochroną w ramach Natura 2000 oraz przywracaniu rzek i dolin rzecznych.
– Projekt KPO ZP ma powstać w połowie przyszłego roku – wyjaśnia Izabela Potapowicz z IOŚ-PIB, kierowniczka projektu, w ramach którego powstaje KPO ZP. – Za niezwykle cenne należy uznać, że samorządy województwa śląskiego angażują się już teraz w odbudowę zasobów przyrodniczych. Warunkiem osiągnięcia zamierzonych celów przywracania przyrody do naszego życia jest bez wątpienia wysoka świadomość ekologiczna samorządów – dodaje.
W ramach odbudowy ekosystemów konieczne jest intensyfikowanie działań na rzecz ochrony miejskich terenów zieleni, szczególnie tych zadrzewionych. Samorządy powinny zahamować utratę tych terenów i dążyć do zwiększania ich powierzchni, tak aby ekosystemy miejskie mogły pełnić szeroką gamę usług ekosystemowych dla mieszkańców. Wśród priorytetów znajdują się również ekosystemy na terenach rolniczych – bez ich odbudowy nie będzie możliwe zapewnienie bezpieczeństwa żywnościowego. Z kolei bez odbudowy ekosystemów leśnych niemożliwe będzie przeciwdziałanie powodziom i osuwiskom. Ważnym obszarem działań jest także przywracanie drożności rzek i usuwanie barier utrudniających swobodny przepływ wód.
Dzięki strategiom takim jak KPO ZP oraz spójnym działaniom na poziomie krajowym i unijnym możliwe jest realne odwracanie procesu degradacji przyrody i wzmacnianie odporności na zmiany klimatu.