wiadomościksięgarniaprenumeratareklamakontaktRODOpolityka prywatnościnewsletter
Najnowsze wydarzenia z dziedziny geodezji, nawigacji satelitarnej, GIS, katastru, teledetekcji, kartografii. Nowości rynkowe, technologiczne, prawne, wydawnicze. Konferencje, targi, administracja.
blog

Geodaty


p.n.e 1-1000 1001-1250 1251-1500 1501-1600 1601-1650 1651-1700 1701-1750 1751-1800 1801-1825 1826-1850 1851-1875 1876-1900 1901-1925 1926-1950 1951-1975 1976-2005 2006-2011

[1501-1600] - 1546



<font color='#555555'>[1501-1600]</font>  - <b>1546</b>
Portugalczyk Pedro Salaciense Nunes (1502-78), profesor matematyki, geograf, w dziele "De arte atque ratione navigandi" przedstawił teorię loksodromy - linii łączącej dwa punkty na kuli. Jest wynalazcą noniusza - ruchomej podziałki (dołączonej do głównej podziałki), umożliwiającej odczyt dziesiątych części jednostki podstawowej.



[1501-1600] - 1544



<font color='#555555'>[1501-1600]</font>  - <b>1544</b>
Sebastian Münster (1489-1522), niemiecki matematyk, kartograf, publikuje 600-stronicową "Cosmographia Universalis" - jedną z najbardziej znaczących pozycji encyklopedycznych przez kolejne 200 lat. "Cosmographia" zawiera opis świata i aktualne mapy różnych jego rejonów oraz plany wielu miast. Te ostatnie były wykonywane na podstawie informacji zebranych od lokalnych administracji i były najwcześniejszymi wielkoskalowymi planami. W dziele Münstera znajduje się arkusz z mapą Śląska. "Cosmographia" miała 40 wydań (w 5 językach).



[1501-1600] - 1544


Michael Stifel (1487-1567), matematyk niemiecki, publikuje dzieło "Arithmetica integra", w którym używa znaków "+", "-" i "√" do zapisu działań matematycznych.



[1501-1600] - 1543



<font color='#555555'>[1501-1600]</font>  - <b>1543</b>
W Norymberdze ukazuje się dzieło Mikołaja Kopernika (1473-1543) "O obrotach sfer niebieskich" (De revolutionibus orbium coelestium) - kompletny wykład teorii heliocentrycznej, zgodnie z którą w centrum wszechświata znajduje się Słońce, Ziemia jest kulą obracającą się wokół własnej osi i wraz z innymi planetami obraca się wokół Słońca po kołowych orbitach (pierwsze polskie tłumaczenie De revolutionibus... ukazało się dopiero w 1854 r.).



[1501-1600] - 1541


Georg Joachim von Lauchen, Retyk (1514-74), niemiecki matematyk i astronom, współpracownik Mikołaja Kopernika, publikuje tablice trygonometryczne, będące częścią dzieła Kopernika "O obrotach sfer niebieskich" - wśród nich po raz pierwszy tablice cosinusów.



[1501-1600] - 1539


W Wenecji wydrukowano "Carta Marina" - pierwszą dokładną mapę morską obejmującą obszar od Islandii po Finlandię, Polskę i Niemcy. Jej autorem był szwedzki ksiądz, geograf i historyk Olaus Magnus (1490-1558).



[1501-1600] - 1535-1540


Czeski biskup Jan Dubrawiusz (ok. 1486-1553) tworzy traktat "O rybnikach y rybach xsiąg pięcioro", w którym opisuje m.in. instrumenty i prace niwelacyjne.



[1501-1600] - 1533



<font color='#555555'>[1501-1600]</font>  - <b>1533</b>
Regnier Gemma Frisius (1508-55), niderlandzki astronom, matematyk i kartograf publikuje rozszerzoną wersję dzieła "Cosmographia" Apianusa. Zawiera ono pracę "Libellus de locurum", dotyczącą zastosowania trygonometrii w pomiarach. Jako pierwszy proponuje wykorzystanie triangulacji do dokładnego lokalizowania miejsc. We wcześniejszym dziele "On the Principles of Astronomy and Cosmography" wyjaśnia terminy astronomiczne: długość, szerokość, południk, biegun itp. Po raz pierwszy opisuje jak zmierzyć długość geograficzną na podstawie pomiaru różnicy czasów: lokalnego i absolutnego, zapisuje stopień znakiem "



[1501-1600] - 1533



<font color='#555555'>[1501-1600]</font>  - <b>1533</b>
Petrus Apianus, Peter Bienewitz (1495-1552) profesor matematyki, kartograf i astronom publikuje dzieło "Instrument buch" o budowie i obsłudze instrumentów astronomicznych i geodezyjnych. Apianus opisał m.in. kwadrant, torquetum, zegary słoneczne, laskę Jakuba. Najbardziej znanym dziełem Apianusa jest "Cosmographia seu descriptio totius orbis" (1524), w dużej mierze oparta na dziele Ptolemeusza. Znajdują się w niej jedne z pierwszych map Ameryki.



[1501-1600] - 1528



<font color='#555555'>[1501-1600]</font>  - <b>1528</b>
Francuz Jan Fernel (1497-1558) pomierzył przy pomocy koła mierniczego długość stopnia południka pomiędzy Paryżem a Amiens.



[1501-1600] - 1527-1528


Powstała mapa ukazująca granice dóbr królowej Bony z dobrami magnackimi w rejonie puszczy grodzieńskiej.



[1501-1600] - 1526



<font color='#555555'>[1501-1600]</font>  - <b>1526  </b>
Ukazuje się mapa Polski Bernarda Wapowskiego (1470-1535), sekretarza króla Zygmunta I Starego, wydrukowana przez krakowskiego drukarza Ungera. Dzieło składało się z dwóch arkuszy: "południowego" - "Tabula Sarmatiae" z Europą od Torunia po Konstantynopol oraz "północnego" - "Mappa Regni Poloniae ac M.Duc. Lituanae" od Szwecji po północną Polskę. Mapa służyła wielu późniejszym kartografom (Sebastian Münster, Mercator czy Kasper Vopelius) jako źródło informacji do tworzenia ich własnych opracowań. Mapa miała naniesioną siatkę geograficzną, wiele pokazanych na niej miejscowości było dokładnie zlokalizowanych dzięki wykorzystaniu przez Wapowskiego pomiarów astronomicznych M. Kopernika i innych astronomów. Wapowski był także autorem dzieła pt. "Dzieje Korony Polskiej i Wielkiego Księstwa Litewskiego od roku 1380 do 1535".



[1501-1600] - 1519



<font color='#555555'>[1501-1600]</font>  - <b>1519</b>
Portugalski żeglarz Ferdynand Magellan (ok. 1480-1521) wyrusza na wyprawę dookoła świata. Jej zakończenie w 1522 r. było jednym z dowodów na kulisty kształt Ziemi.



[1501-1600] - 1517



<font color='#555555'>[1501-1600]</font>  - <b>1517</b>
Maciej z Miechowa, Miechowita (1457-1521), historyk, lekarz i geograf, wydaje "Traktat o obu Sarmacjach", w którym opisuje tereny leżące od Wisły po Morze Kaspijskie i Azowskie.



[1501-1600] - 1515


Scipione del Ferro (1465-1526), włoski matematyk, podaje wzór na rozwiązywanie równań kwadratowych i sześciennych.



[1501-1600] - 1514


Johann Werner (1468-1522), niemiecki astronom, matematyk i geograf, pisze "In Hoc Opere Haec Cotinentur Moua Translatio Primi Libri Geographicae Cl Ptolomaei" - komentarze do "Geografii" Ptolemeusza. Opisuje w nich przyrząd astronomiczny ze skalą stopniową, z której można było odczytać wartość kąta. Ponadto podaje metodę określania długości geograficznej za pomocą zaćmień Księżyca.



[1501-1600] - 1512


Jan ze Stobnicy (ok. 1470-1530), krakowski geograf i filozof, profesor Akademii Krakowskiej, napisał dzieło "Introductio in Ptholomei Cosmographian" (oparte na "Cosmographiae Introductia" M. Waldseemüllera i opisie podróży A. Vespucciego), w którym zamieścił, jako pierwszy w polskiej książce, mapę Ameryki.



[1501-1600] - 1507


Martin Waldseemüller (ok. 1475-1522), kanonik i kartograf, wydał ścienną mapą świata (Universalis Cosmographia). Po raz pierwszy na mapie pojawia się nazwa Ameryka, pochodząca od imienia florenckiego żeglarza Amerigo Vespucciego, który wykonał pierwsze mapy opisujące nowy kontynent.



[1251-1500] - 1496



<font color='#555555'>[1251-1500]</font>  - <b>1496</b>
Król Jan Olbracht wyznacza do rozsądzania sporów z dobrami królewskimi dwóch komisarzy (dygnitarzy) oraz dwóch niższych urzędników z komornikiem.



[1251-1500] - 1493



<font color='#555555'>[1251-1500]</font>  - <b>1493</b>
Niemiec Hartmann Schedel (1440-1514), medyk i humanista, kończy trzyletnie prace nad Kronikami Świata (Liber Chronicarum) zwanymi Kronikami Norymberskimi - 1809-stronicową bogato ilustrowaną (645 drzeworytów) kroniką opisującą dzieje świata w układzie biblijnym, zawierającą m.in. liczne mapy, opisy i widoki miast. Znajdują się w niej pierwsze widoki Krakowa, Wrocławia oraz Nysy. Dzieło ilustrowali i grawerowali: Michael Wohlgemuth, Wilhelm Pleydenwurff i Albrecht Durer.



[1251-1500] - 1492



<font color='#555555'>[1251-1500]</font>  - <b>1492</b>
Krzysztof Kolumb (1451-1506), włoski żeglarz, odbywa pierwszą wyprawę, podczas której odkrywa Morze Sargassowe, San Salvador, Kubę i Haiti. Odkrycie Ameryki.



[1251-1500] - ok. 1490



<font color='#555555'>[1251-1500]</font>  - <b>ok. 1490</b>
W Rosji carski "Pomestnii prikaz" nakazywał regularne pomiary katastralne. W czasie pomiarów opisywano poszczególne kraje i prowincje. W opisach (Pistowiie knigi) zawarta była liczba chłopów w każdej wsi, wielkość gruntów ornych, łąk itp., sposób władania, wartość gruntu.



[1251-1500] - 1489


Johannes Widman (1462-98), matematyk niemiecki, pisze pracę z zakresu arytmetyki "Behede und hübsche Rechenung auff allen kauffmanschafft", w której jako pierwszy opisuje operacje dodawania i odejmowania znakami "+" i "-".



1254 rekordy, strona 49 z 55
«« « ... 18 ... 35 ... 46 47 48 49 50 51 52 ... » »»
Wysokorozdzielcze wideo z satelity SkySat-1
czy wiesz, że...
© 2005-2020 Geodeta Sp. z o.o.
created by BRTSOFT

O nas

  • Właścicielem portalu Geoforum.pl jest Geodeta Sp. z o.o., wydawca miesięcznika GEODETA oraz serwisu egeodeta24.pl
  • Geoforum.pl jest portalem internetowym i obszernym kompendium wiedzy na tematy związane z geodezją, kartografią, katastrem, GIS-em, fotogrametrią i teledetekcją, nawigacją satelitarną itp. Od 2005 roku na bieżąco dostarcza informacji z powyższych dziedzin i umożliwia ich komentowanie.
  • GEODETA (Magazyn Geoinformacyjny) ukazuje się od czerwca 1995 roku i jest największym oraz najbardziej popularnym polskim miesięcznikiem prezentującym aktualne zagadnienia z zakresu: geodezji, kartografii, katastru, GIS-u, fotogrametrii i teledetekcji, nawigacji satelitarnej itp.
  • GEODETA cyfrowy to elektroniczna wersja tradycyjnego wydania miesięcznika. W serwisie egeodeta24.pl można zamawiać zarówno prenumeratę, jak i pojedynczne wydania

Zespół redakcyjny

  • Katarzyna Pakuła-Kwiecińska (redaktor naczelny)
  • Anna Wardziak (sekretarz redakcji)
  • Jerzy Przywara
  • Bożena Baranek (szefowa Działu Prenumeraty)
  • Jerzy Królikowski (redaktor prowadzący Geoforum.pl)
  • Damian Czekaj
  • Bogdan Grzechnik

Kontakt

Geodeta Sp. z o.o.
02-541 Warszawa,
ul. Narbutta 40/20
tel. (22) 849-41-63, 646-87-44
redakcja@geoforum.pl
prześlij newsa

Prenumerata
prenumerata@geoforum.pl
b.baranek@geoforum.pl
Reklama
k.kwiecinska@geoforum.pl

facebook twitter linkedIn Instagram RSS